Ereloonsupplementen in medische beeldvorming: sterke daling bij CT en MRI, maar verschuiving naar andere onderzoeken

De ereloonsupplementen voor ambulante CT-scans en MRI’s zijn sterk gedaald sinds het verbod overdag werd ingevoerd. Toch is het totale bedrag aan ereloonsupplementen binnen de medische beeldvorming niet verminderd. Het is verschoven.

Sterke daling van ereloonsupplementen bij CT en MRI

In 2024 werd bij: 2% van de ambulante CT-scans een ereloonsupplement aangerekend (tegenover 21% in 2021) en 22% van de ambulante MRI’s een ereloonsupplement aangerekend (tegenover 44% in 2021). 

Ook het totale aangerekende bedrag daalde aanzienlijk: voor MRI’s daalde het volume van 16 miljoen naar 12 miljoen euro (-25%). Voor CT-scans daalde dit van 8 miljoen naar 1 miljoen euro (-87%)

Beide dalingen zijn het gevolg van het verbod op ereloonsupplementen voor CT-scans en MRI’s die op werkdagen tussen 8u en 18u worden uitgevoerd. Dit verbod geldt sinds 4 december 2023.

Er zijn wel uitzonderingen. Ereloonsupplementen mogen nog worden aangerekend voor onderzoeken uitgevoerd door niet-geconventioneerde artsen tussen 18u00 en 8u00, in het weekend of op feestdagen, indien de patiënt hier uitdrukkelijk om vraagt en er geen sprake is van een medische noodsituatie.

Stijging bij andere types ambulante beeldvorming

Tegelijkertijd is er een sterke stijging vastgesteld bij andere types ambulante medische beeldvorming in ziekenhuizen. De ereloonsupplementen voor deze onderzoeken stegen van: 8 miljoen euro in 2021 naar bijna 20 miljoen euro in 2024. 

Hierdoor is het totale bedrag aan ereloonsupplementen binnen de medische beeldvorming niet gedaald.

Er is dus sprake van een duidelijke verschuiving: hoewel de supplementen bij CT en MRI effectief zijn afgenomen, is het globale volume niet verminderd.

Grote verschillen tussen ziekenhuizen

Achter de nationale cijfers schuilen aanzienlijke praktijkverschillen tussen ziekenhuizen:

• In meer dan de helft van de ziekenhuizen worden geen ereloonsupplementen aangerekend voor MRI of CT.
• Tien ziekenhuizen zijn samen goed voor meer dan 50% van alle aangerekende supplementen voor MRI en CT.
• In één op zes ziekenhuizen zijn alle radiologen die CT- en/of MRI-scans uitvoeren volledig geconventioneerd. Enkel daar heeft de patiënt volledige tariefzekerheid voor deze onderzoeken.
• In meer dan één op vier ziekenhuizen zijn er geen volledig geconventioneerde radiologen voor CT en/of MRI. Het merendeel van deze ziekenhuizen bevindt zich in Vlaanderen en Brussel.

In deze laatste groep ziekenhuizen is er geen tariefzekerheid voor onderzoeken uitgevoerd tussen 18u00 en 8u00, in het weekend of op feestdagen.

Praktijkverschillen verminderen en voorspelbaarheid van kosten garanderen

Een eerdere studie van het Intermutualistisch Agentschap bracht reeds het wijdverspreide gebruik van ereloonsupplementen bij CT- en MRI-onderzoeken aan het licht.

De nieuwe analyse toont aan dat, ondanks de maatregelen om deze supplementen te beperken, bepaalde ziekenhuizen ze buiten de reguliere uren nog steeds aanrekenen aan een aanzienlijk deel van de patiënten.

De Onafhankelijke Ziekenfondsen stellen vast:

• aanzienlijke verschillen in praktijkvoering tussen ziekenhuizen;
• een effectieve daling van de supplementen bij CT- en MRI-onderzoeken;
• maar geen globale daling van het totale volume aan supplementen binnen de medische beeldvorming, aangezien deze zich hebben verplaatst naar andere onderzoeken.

Voor de patiënt is de uitdaging tweeledig:

• financiële toegankelijkheid van medische beeldvorming;
• voorspelbaarheid van de kosten, essentieel om onaangename verrassingen te vermijden.

De Onafhankelijke Ziekenfondsen pleiten daarom voor het maximaal wegwerken van praktijkverschillen, ook bij andere onderzoeken binnen de medische beeldvorming, om echte tariefzekerheid te garanderen.