25/11/2020

Chronisch zieken vertegenwoordigen 25 % van de bevolking en 70 % van de totale gezondheidsuitgaven. Dat blijkt uit de gegevens van de leden van de Onafhankelijke Ziekenfondsen. En uit hun laatste studie blijkt dat chronische aandoeningen steeds meer wegen op de gezondheidsuitgaven. Tussen 2010 en 2018 zijn per patiënt de gemiddelde uitgaven van de ziekteverzekering voor chronische aandoeningen met 17 % gestegen. De Onafhankelijke Ziekenfondsen pleiten voor een verhoging van het preventiebudget en ook de ontwikkeling van eHealthtools is noodzakelijk. Dat heeft de huidige gezondheidssituatie meer dan ooit aangetoond. 

Tussen 2010 en 2018 steeg het aandeel personen getroffen door een chronische aandoening van 23,7 % naar 24,9 %. Chronische ziektes, bijvoorbeeld een hoge bloeddruk of diabetes, wegen almaar zwaarder op de gezondheidsuitgaven. De uitgaven voor geneeskundige verzorging van chronisch zieke patiënten  terugbetaald door het RIZIV, klommen van 67,4 % naar 70,4 % van de totale gezondheidsuitgaven. De kans dat je getroffen zal worden door een chronische aandoening, stijgt naarmate je ouder wordt. Meer dan 6 op de 10 personen in de leeftijdsgroep van 60-79 jaar lijden aan minstens een chronische ziekte, een cijfer dat oploopt tot 8 op de 10 bij de 80-plussers, omwille van de aanwezigheid van één of meerdere chronische ziektes (comorbiditeit).

Uitgaven zeven keer hoger

De gemiddelde jaarlijkse uitgaven in de gezondheidszorg voor mensen met een chronische ziekte zijn 7 keer hoger dan voor mensen zonder chronische aandoening. Tussen 2010 en 2018 zijn hun gezondheidskosten ten laste van de sociale zekerheid gestegen met 17 %, tot gemiddeld 6.129 euro per persoon per jaar. Bij personen zonder chronische aandoening stegen de uitgaven met 9 %.
en belangrijke kostenpost van chronische ziektes is dat het risico op een ziekenhuisopname 3 à 4 keer hoger is dan bij de rest van de bevolking.

Nut van teleconsultaties

Het is cruciaal dat de zorg voor een chronisch zieke persoon gewaarborgd blijft. De huidige gezondheidscrisis heeft tot een immense toename in teleconsultaties geleid. Deze bleken zeer nuttig voor de opvolging van patiënten en als aanvulling op het bezoek aan de arts. Onze administratieve gegevens tonen aan dat 4 van de 10 (39 %) chronisch zieken hebben gebruikgemaakt van ten minste één zorgverstrekking op afstand, tegenover 17 % van de mensen zonder chronische aandoeningen. Pandemie of niet, chronisch zieke patiënten moeten aangemoedigd worden om de tools te gebruiken die ter beschikking zijn, om zoveel mogelijk de continuïteit van zorg te verzekeren. De Onafhankelijke Ziekenfondsen raden chronisch zieke patiënten aan om een elektronisch globaal medisch dossier (eGMD) te hebben bij hun behandelende arts en hun toestemming te geven om de gezondheidsgegevens in hun medische dossiers te delen.

Chronische ziektes en COVID-19

Volgens de cijfers van Sciensano had bijna driekwart (73 %) van de patiënten die in het ziekenhuis zijn opgenomen ten gevolge van een COVID-19-infectie, ten minste één bestaand gezondheidsprobleem. Vooral problemen met een hoge bloeddruk, hart- en vaatziekten en diabetes kwamen sterk voor. Meerdere wetenschappelijke bronnen, waaronder Sciensano, bevestigen dat de aanwezigheid van dergelijke chronische ziektes een verhoogd risico vormt op een ernstigere vorm COVID-19 en overlijden.

Investeren in preventie

Voor de Onafhankelijke Ziekenfondsen is het duidelijk dat de prioriteit van de bevoegde instanties moet liggen bij investeren in preventie. In ons land bedraagt het budget voor preventie 2,2 % van de totale uitgaven voor gezondheid, terwijl het Europese gemiddelde 3 % is. Dit gaat hand in hand met de verbetering van de levensomstandigheden in alle levensfasen dankzij gezondheidspromotie op school, de stimulatie van gezonde voeding en beweging, het waarborgen van een gezonde leefomgeving en het behoud van goede werkomstandigheden, ... Het gebruik van het elektronisch globaal medisch dossier is een andere manier om te zorgen voor een betere preventieve context voor chronisch zieken. Tot slot pleiten de Onafhankelijke Ziekenfondsen voor een systematische monitoring van de uitgaven in verband met chronische ziekten.

Meer info

Op www.mloz.be/chronischeziektes lees je meer cijfers, conclusies en aanbevelingen van deze studie